27-1-2016

EU trách Hi Lạp sơ xuất trầm trọng

Ngày 27-1-2016, Liên minh Âu Châu (EU) cho rằng chính phủ Hi Lạp đã vi phạm nghĩa vụ bảo vệ biên giới và đưa ra lời đe dọa trừng phạt.

Trong bản báo cáo, Uỷ ban EU khiển trách Hi Lạp đã không chịu kiểm soát biên giới phía ngoài của EU một cách cẩn thận và do đó „lơ là một cách nghiêm trọng“ các nghĩa vụ theo Hiệp ước Schengen. Phó chủ tịch Uỷ ban EU là ông Valdis Dombrovskis nói Hi Lạp đã có vi phạm trầm trọng trong việc kiểm soát đường ngoại biên EU nên cần phải chấm dứt việc này ngay.

Uỷ ban EU yêu cầu Hi Lạp phải làm thủ tục ghi danh những người tị nạn một cách hữu hiệu, phải lấy dấu tay của họ và trục xuất ngay những người không có tiêu chuẩn để được tị nạn. EU cho Athen thời hạn 3 tháng để giải quyết vấn đề này. Nếu không thì EU sẽ có thể yêu cầu các quốc gia còn lại kiểm soát đường biên giới với Hi Lạp và như thế người ta có thể xem như Hi Lạp bị loại khỏi khối Schengen. Biện pháp này có thể kéo dài từ 6 tháng đến 2 năm.

Hiệp ước Schengen qui định việc bỏ các trạm kiểm soát giấy tờ giữa các quốc gia trong khối để khuyến khích sự tự do đi lại và giao thông tại Âu Châu. Do không thể kiểm soát được khối lượng người tị nạn tràn vào nước mình nên trong vài tuần qua một số quốc gia thuộc khối Schengen như Đức, Đan Mạch, Thụy Điển, Hung, Slovak, Tiệp đã cho đặt những trạm kiểm soát giấy tờ tại biên giới trở lại. Theo Thỏa ước Schengen thì biện pháp kiểm soát biên giới nội địa trong khối chỉ được sử dụng tạm thời trong tình huống đặc biệt. Theo thỏa ước này thì đến giữa tháng 5 các quốc gia Áo và Đức không còn được dùng biện pháp kiểm soát tại biên giới nữa.

Trước đó trong cuộc họp vào ngày 25-1-2016 ở thủ đô Amsterdam của Hòa Lan, các bộ trưởng nội vụ của các quốc gia thành viên EU đã yêu cầu Uỷ ban EU phải xét xem Hi Lạp có vi phạm Hiệp ước Schengen hay không. Trong ngày 26-1, thủ tướng Tiệp và thủ tướng Slovak đã gặp nhau ở Praha và tuyên bố họ không còn tin tưởng vào khả năng bảo vệ biên giới của Hi Lạp và Thổ. Do đó cùng với Ba Lan và Hung hai nước này sẽ bàn về cách bảo vệ biên giới Schengen. Bốn quốc gia này tự cho mình có quyết tâm bảo vệ khu vực Schengen hơn các quốc gia EU khác.

Được biết từ đầu năm đến nay đã có 50.000 thuyền nhân vượt biển từ Thổ Nhĩ Kỳ đến Hi Lạp. Từ Hi Lạp những người tị nạn này đã dùng con đường đi qua các quốc gia Balkan để đến các nước Trung Âu như Đức, Áo hay Bắc Âu như Đan Mạch và Thụy Điển.



27-1-2016

Thổ đàn áp báo chí

Tờ báo Sabah thân chính phủ ở Thổ loan tin vào ngày 27-1-2016 rằng viên chủ bút và một trưởng ban của tờ báo Cumhuriyet ở Thổ sẽ bị truy tố vì tội sách động chống chính phủ và ủng hộ khủng bố. Mức án tối đa cho tội này có thể lên đến tù chung thân. Tổng thống Erdogan của Thổ là người làm đơn truy tố họ.

Biện lí thành phố Istanbul cáo buộc chủ bút Can Dündar và ông Erdem Gül, trưởng ban tin tức thủ đô của tờ Cumhuriyet, phạm tội khủng bố vì đã chuẩn bị cho một cuộc lật đổ chính phủ. Họ bị bắt vào tháng 11-2015. Vụ bắt họ đã gây xôn xao dự luận tại Thổ và ở nước ngoài. Biện lí cuộc cho rằng những bài báo về việc chính phủ Thổ cung cấp vũ khí cho các nhóm phiến quân ở Syria là làm tiết lộ bí mật quốc gia. Ngoài ra Dündar và Gül còn viết bài về vấn đề tham nhũng trong chính phủ vào cuối năm 2013 và như thế đã hỗ trợ cho các âm mưu đảo chánh. Tổng thống Recep Tayyip Erdogan xem những cáo buộc về tham nhũng đối với chính phủ của ông là một phần của âm mưu của nhóm đối lập chung quanh giáo sĩ Hồi giáo Fethullah Gülen hiện ở Hoa Kỳ. Chính quyền Erdogan xem nhóm của Gülen là một tổ chức khủng bố. Erdogan đã công khai hăm dọa sẽ trả thù và sau đó đã nộp đơn tố cáo Dündar. Những bài báo của hai kí giả này được dùng làm chứng cớ trong bản cáo trạng dài 473 trang. Vụ bắt 2 kí giả này bị quốc tế xem là bằng chứng của việc gia tăng đàn áp báo chí tại Thổ. Ủy hội Âu Châu và nhiều tổ chức kí giả đã chỉ trích việc bắt giữ này.

Từ trong nhà tù, mới đây Dündar đã viết vài khảo luận dài gửi cho báo chí Âu Châu trong Dündar chỉ trích các quốc gia EU là dùng tiêu chuẩn kép đối với Thổ trong vụ khủng hoảng về tị nạn hiện nay. Ông cho rằng EU không còn quan tâm gì đến vấn đề dân chủ tại Thổ khi muốn chính phủ Thổ giúp giải quyết vấn đề tị nạn.



27-1-2016

Đức sẽ thẳng tay trục xuất tội phạm sách nhiễu tình dục

Ngày 27-1-2016, nội các chính phủ liên bang Đức đã biểu quyết thông qua những qui định cho phép trục xuất các tội phạm dễ dàng hơn. Hành động này là cách trả lời đối với hàng trăm hành vi sách nhiễu tình dục, trộm cướp xảy ra vào đêm Giao thừa ở nhiều thành phố của Đức trong đó các vụ ở thành phố Köln bị xem là nghiêm trọng nhất.

Những đề nghị sửa luật do các bộ trưởng nội vụ và tư pháp soạn và đệ trình chính phủ Đức. Theo bộ trưởng tư pháp Heiko Maas thì sắp tới những kẻ phạm tội sẽ bị trục xuất một cách triệt để và nhanh hơn trước. Biện pháp này nhằm „bảo vệ cho hàng trăm ngàn người tị nạn hiện sống hoàn toàn vô tội tại Đức. Họ không đáng bị gộp chung với những kẻ phạm pháp. Người di dân ở Đức không thể bị nghi ngờ một cách chung chung được.“ Cần biết rằng trong thời gian qua nhiều người đã có thành kiến xấu về người tị nạn mà không cần biết thực hư.

Nếu được thông qua thì các điều luật mới sẽ cho phép chính quyền Đức trục xuất những ngoại kiều có hành vi tấn công tình dục hoặc phạm các tội khác mà không cần biết họ bị xử án phạt bao lâu hoặc được hưởng án tù treo. Các tội khác là tội chống cảnh sát và tội xâm phạm tài sản bằng phương cách bạo lực, hăm dọa hay lường gạt. Nếu bị kết án trên một năm thì người phạm những tội này sẽ bị trục xuất nhanh hơn. Tuy nhiên cũng giống như trước đây, chính quyền vẫn phải cân nhắc giữa „quyền lợi phải trục xuất“ và „quyền lợi được ở lại“ cho đương sự. Luật này cũng sẽ tước quyền tị nạn của những người phạm những tội trên và bị kết án trên một năm tù.

Những thay đổi về luật trục xuất nói trên có mục đích đối phó với các vụ tấn công xảy ra trong đêm giao thừa vừa qua. Ở Köln và ở nhiều thành phố khác các nhóm gồm hàng trăm người ngoại quốc đã đồng loạt tấn công các phụ nữ, sách nhiễu tình dục họ và lấy cắp đồ của họ. Một nửa số trong số trên 700 lá đơn tố cáo ở Köln có liên quan đến các hành vi sách nhiễu tình dục. Các thủ phạm là những người đàn ông Bắc Phi trong đó có cả người tị nạn.



27-1-2016

Pháp: Bộ trưởng tư pháp từ chức để chống tổng thống

Ngày 27-1-2016, bộ trưởng tư pháp của Pháp là bà Christiane Taubira đã tuyên bố từ chức để chống lại dự tính tước quốc tịch Pháp của những người bị kết án vì tội khủng bố. Trong cùng ngày Uỷ ban Tư pháp của Quốc hội Pháp sẽ đưa dự tính này ra bàn thảo.

Bà Taubira tuyên bố: „Nhiều khi người ta ở lại để chống và nhiều khi người ta bỏ đi để bày tỏ thái độ chống.“ Bà nói bà ra đi để còn trung thành với chính mình, với lí tưởng, với những cuộc đấu tranh và với những mối quan hệ với những người khác. Hành động này của bà là bước cuối trong một quá trình chống lại dự định sửa đổi hiến pháp của tổng thống Francois Hollande. Bà Taubira là một chính trị gia thiên tả và có công đưa ra các đạo luật cho phép hôn nhân đồng tính và thả lỏng các luật về cảnh sát và kết án ở Pháp.

Sau khi xảy ra vụ khủng bố làm chết 130 người tại Paris vào ngày 13-11-2015, tổng thống Hollande tuyên bố sẽ cho sửa Hiến pháp để có thể tước bỏ quốc tịch quốc tịch Pháp của những người bị kết án vì tội khủng bố. Khi không còn quốc tịch Pháp thì những người này sẽ dễ bị trục xuất khỏi nước Pháp hơn. Nhiều kẻ khủng bố đã mang 2 quốc tịch. Ban đầu dự định sửa đổi hiến pháp này đã nhắm vào người song tịch. Bà Taubira chỉ trích nó có tính phân biệt đối xử. Do đó chính phủ Pháp đã cho sửa và dự luật hiện được đưa vào quốc hội không còn đề cập đến vấn đề song tịch nữa. Nhưng chính phủ giải thích là cần phải hiểu rằng nó sẽ chỉ áp dụng đối với người song tịch. Lí do là ai cũng phải có một quốc tịch vì đó là một nhân quyền căn bản. Cho nên khi áp dụng thì chính quyền sẽ chỉ tước bỏ quốc tịch Pháp của người song tịch mà thôi.

Bà Taubira đã nhiều lần công khai chỉ trích dự định sửa hiến pháp này. Do đó bà đã bị cả phe chính phủ lẫn phe đối lập bảo thủ chỉ trích.

Chính phủ Pháp hiện cho gia hạn tình trạng khẩn trương. Qui chế này cho phép giới hạn các quyền của người dân, thí dụ cho phép giam lỏng tại gia những nghi can khủng bố và cấm hội họp và biểu tình. Vào ngày 27-1, tòa án hành chánh tối cao của Pháp đã quyết định cho gia hạn tình trạng khẩn trương vì cho rằng „mối hiểm nguy vẫn hiện hữu“. Một tổ chức nhân quyền đã nộp đơn kiện chính phủ Pháp vì cho rằng lí do có „một mối đe dọa không xác định“ không đủ để biện minh cho việc kéo dài tình trạng khẩn trương.



26-1-2016

Trung Quốc thả một người hoạt động nhân quyền Thụy Điển

Ngày 26-1-2016, ông Peter Dahlin đã về đến nhà ở Thụy Điển sau khi bị Trung Quốc trục xuất. Hôm trước, 25-1-2016, ngoại trưởng Thụy Điển Margot Wallström lên tiếng hoan nghênh việc Trung Quốc trả tự do cho ông Peter Dahlin. Dahlin là một người hoạt động nhân quyền Thụy Điển bị Trung Quốc bắt và sau đó quản chế ở nhà từ đầu năm nay. Ba cộng sự viên của Dahlin vẫn còn bị Trung Quốc giam giữ. Ngoài ra hiện Trung Quốc còn giam giữ một người hoạt động xuất bản Thụy Điển khác và 4 cộng sự viên của ông ta.

Ngoại trưởng Wallström cho biết việc trả tự do cho Dahlin là „kết quả của sự liên lạc chặt chẽ“ giữa các bộ ngoại giao Thụy Điển và Trung Quốc. Tuy nhiên bà vẫn còn rất lo ngại cho số phận của một công dân Thụy Điển khác ở Trung Quốc là ông Gui Minhai. Ông Minhai là chủ một công ti ở Hồng Kông chuyên xuất bản các quyển sách viết về các nhà lãnh đạo Trung Quốc. Các sách này bị Trung Quốc cấm lưu hành. Vào tháng 10- 2015 Minhai đi sang Thái Lan rồi không thấy trở lại Hồng Kông nữa. Người ta nghi ông ta bị Trung Quốc bắt cóc. Một tuần sau đó 4 cộng sự viên của nhà xuất bản này ở Trung Quốc và Hồng Kông cũng bị mất tích. Vào ngày 17-1-2016, người ta thấy đài truyền hình nhà nước Trung Quốc CCTV cho chiếu một đoạn phim trong đó thấy Minhai nói ông đã „đụng xe gây chết người khi say rượu tại Trung Quốc hồi 11 năm trước đây“. Giờ đây ông „quay trở lại Trung Quốc để chịu trách nhiệm trước pháp luật.“ Minhai còn nói: „Dù tôi có quốc tịch Thụy Điển tôi vẫn cảm thấy mình là người Trung Quốc và gốc rễ của tôi vẫn ở tại Trung Quốc. Cho nên tôi mong chính phủ Thụy Điển hãy tôn trọng quyết định cá nhân, quyền và sự riêng tư của tôi để tôi giải quyết vấn đề riêng của tôi.“ Gia đình của ông tại Đức và Anh tỏ ra ngạc nhiên vì không bao giờ nghe nói về vụ tai nạn này. Ngoại trưởng Wallström cho biết chính phủ Thụy Điển hiện đang tìm hiểu về tình trạng của Minhai và xin vào gặp ông ta. Trong vụ này bộ ngoại giao Thụy Điển đã cho triệu tập viên đại sứ Thái Lan ở Stockholm hồi tháng 12-2015 để cho biết rằng Thụy Điển sẽ có „cái nhìn nghiêm khắc“ về vụ này.

Còn Dahlin thì bị bắt vào ngày 3-1-2016 khi đang trên đường ra phi trường Bắc Kinh để đi Bangkok. Dahlin là sáng lập viên của tổ chức nhân quyền Chinese Urgent Action Working Group chuyên cố vấn pháp lí cho các công dân Trung Quốc cũng như đào tạo các luật sư nhân quyền. Vào ngày 20-1-2016 đài truyền hình nhà nước Trung Quốc CCTV đã cho chiếu một đoạn phim trong đó người ta thấy ông Dahlin nói trong dáng điệu mệt mỏi: „tôi đã có hoạt động vi phạm luật pháp“, „tôi đã xúc phạm đến tình cảm của nhân dân Trung Quốc“ và „tôi không có điều gì để khiếu nại. Chính quyền (Trung Quốc) đối xử tốt với tôi.“ Ngoài ra Dahlin cũng nói rằng tổ chức của ông đã „đào tạo người để thu thập thông tin tại Trung Quốc, để lừa bịp và dựng chuyện.“ Hãng thông tấn nhà nước Trung Quốc Xinhua gọi đây là lời thú tội của Dahlin và ám chỉ Dahlin là điệp viên ngoại quốc. Một người làm việc chung với Dahlin cho rằng những lời cáo buộc đối với Dahlin có mục đích làm mất uy tín của những người hoạt động nhân quyền.

Giám đốc khu vực của tổ chức Ân xá Quốc tế, Nicholas Becquelin, bình luận rằng vụ ông Dahlin được dùng để phục vụ cho việc Trung Quốc sắp cho ra một đạo luật cho phép công an giám sát và cấp phép cho các tổ chức phi chính phủ (NGO) nào ở Trung Quốc muốn nhận tài trợ từ nước ngoài. Vụ bắt giữ Dahlin cho thấy Trung Quốc rõ ràng đang gia tăng việc đàn áp những nhà hoạt động.