15-7-2016

84 người tử nạn trong vụ xe tải tông vào đám đông ăn mừng lễ Quốc khánh ở Pháp

Một người lái xe đã gây thiệt mạng cho 84 người và làm hơn 100 người khác bị thương khi tông chiếc xe tải đang chạy với vận tốc cao vào một đám đông ở Nice đêm thứ năm trong một lễ hội mừng ngày phá ngục Bastille, là ngày lễ Quốc khánh của Pháp. Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ vừa xác nhận có 2 người Mỹ trong số những người bị giết hại.

Kẻ tấn công đã lái xe 2 kilomet xuyên qua đám đông người trên một dải đường dành cho khách bộ hành, và chỉ ngừng lại khi bị cảnh sát bắn chết.

Các giới chức chính phủ ở Nice cho hay có nhiều cảnh sát viên trong số người thiệt mạng. Ít nhất 18 người sống sót đang trong tình trạng nguy kịch.

10 trẻ em được cho là nằm trong số những người thiệt mạng trong khi đang ăn mừng ngày lễ trên một quãng đường dành cho người đi bộ dọc theo địa điểm nghỉ mát Riviera của Pháp.

Thủ phạm tấn công đã chết, được cảnh sát chính thức nhận diện là một người Pháp gốc Tunisia, 31 tuổi, sinh sống ở Nice. Hắn ta bị cảnh sát địa phương ghi nhận là đã phạm nhiều tội, nhưng không bị các cơ quan an ninh quốc gia nghi là phần tử khủng bố hay nằm trong các chi nhánh khủng bố.

Tổng thống Pháp Francois Hollande nói vụ tấn công mang tất cả các yếu tố của một vụ tấn công khủng bố.

Phát biểu với quốc dân hồi sớm thứ sáu, ông Hollande nói: “Không có gì làm chúng ta lùi bước trong cuộc chiến chống khủng bố”. Ông viện dẫn những vụ tấn công ở Paris hồi tháng 11 năm ngoái, và nói rằng toàn bộ nước Pháp bị đặt dưới sự đe dọa của Nhà nước Hồi giáo. “Nói chung nằm dưới sự đe dọa của chủ nghĩa khủng bố Hồi giáo. Chúng ta phải biểu dương sự đề cao cảnh giác tuyệt đối và chứng tỏ quyết tâm không lay chuyển”.

Nhà lãnh đạo Pháp đã họp với các giới chức an ninh ở điện Elysee để cứu xét các biện pháp sắp tới. Thủ tướng Valls đã phát biểu với công chúng bên ngoài điện và thông báo cả nước sẽ để tang 3 ngày sau vụ tấn công.

Ông Hollande nói tình trạng khẩn trương, đã định sẽ kết thúc vào cuối tháng này, sẽ được kéo dài thêm 3 tháng nữa. Ông cũng tuyên bố áp dụng Operation Sentinel, đã được đề xuất sau những vụ tấn công khủng bố vào tháng 1 năm 2015 cho phép tăng cường 10.000 nhân viên quân đội để củng cố hàng ngũ lực lượng an ninh khắp nước. Ông nói Pháp sẽ tăng cường các vai trò của mình ở Syria và Iraq.

84 người thiệt mạng

Bộ Nội vụ Pháp xác định số tử vong là 84 người và nói tay lái xe đã bị “trừ khử”, có nghĩa hắn đã bị cảnh sát bắn chết. Các cảnh sát viên sau đó đã phát hiện chiếc xe tải chở chất nổ, lựu đạn và các loại vũ khí khác.

Tin tức của Pháp nói văn phòng công tố Paris, là cơ quan xử lý các vụ khủng bố quan trọng, đã được giao trọng trách tiến hành cuộc điều tra. Nice, thành phố lớn hàng thứ năm của Pháp và là thủ phủ vùng Côte d’Azur, đã được lực lượng an ninh đặt trong tình trạng bất động trong trường hợp có thể có thêm những vụ tấn công khác được hoạch định.

Các giới chức chính quyền ở Nice nói nhiều cảnh sát viên nằm trong số người thiệt mạng. Có ít nhất 18 trong số những người sống sót ở trong tình trạng nguy kịch.

Nhân viên sản xuất của VOA là Linda Ringe đang ở một khách sạn trông ra con phố Promenade des Anglais, nơi xảy ra vụ tấn công, cho biết: “Tôi sắp đi ngủ thì bắt đầu nghe thấy tiếng người la hét và tôi nhìn thấy mọi người chạy hoảng loạn, tiếng cảnh sát, tiếng người la khóc”.

“Chúng tôi đi xuống tầng dưới và băng qua đường và xác người la liệt, và chúng tôi biết họ đã chết vì được phủ những tấm vải. Nhiều người tìm cách cứu người bị thương, nhưng có quá nhiều người chết. Mọi người khóc và kêu la…”

Bà nói xe tải tiếp tục chạy qua con phố, là một con đường dành cho khách bộ hành, cho đến khi bị cảnh sát giết.

Bà Ringe nói vào lúc 7 giờ sáng, nhiều giờ đồng hồ sau vụ tấn công, từ trên cửa sổ bà còn nhìn thấy nhiều xác chết phủ mền.

Tổng thống Obama lên án vụ tấn công

Tổng thống Hoa Kỳ Barack Obama đã lên án “vụ tấn công khủng bố ghê gớm” và vụ tàn sát thường dân vô tội. Ông đã ra lệnh cho các giới chức Hoa Kỳ dành mọi sự hỗ trợ có thể được cho giới hữu trách Pháp.

Nhà lãnh đạo Hoa Kỳ nói thêm: “Vào ngày lễ Quốc khánh này của Pháp, chúng ta được nhắc nhở về sự kiên trì phi thường và các giá trị dân chủ đã làm cho Pháp trở thành một sự khích lệ cho cả thế giới, và chúng ta biết rằng đặc trưng của nước Cộng hòa Pháp sẽ còn sống mãi sau vụ tổn thất sinh mạng tai hại và bi thảm này”.

Ngoại trưởng Hoa Kỳ John Kerry cho hay Đại sứ quán Hoa Kỳ ở Paris đang làm việc để kiểm tra an sinh của các công dân Mỹ ở Nice. Lãnh sự quán Mỹ ở Marseille cho biết đang tìm cách “xác định xem có công dân Hoa Kỳ nào bị thương vong trong sự cố này hay không”.

Ứng cử viên tổng thống Hoa Kỳ của đảng Dân chủ Hillary Clinton nói vụ tấn công khiến bà “hết sức đau lòng”. Đối thủ phía đảng Cộng hòa của bà, ông Donald Trump, gọi vụ tấn công là “khủng khiếp” và cho biết ông đã hoãn kế hoạch loan báo người ra ứng cử phó tổng thống đứng chung liên danh với ông trong ngày hôm nay (15/7).

Cảnh sát Pháp cho hay họ đang kiểm tra xem có ai khác ở hiện trường có thể dính líu đến âm mưu tấn công hay không. Video quay ở Nice cho thấy cảnh sát vũ trang chạy bộ đuổi theo chiếc xe tải một cách vô vọng vào lúc chiếc xe phóng dọc theo tuyến đường đi bộ ven biển, đâm vào những người đang đi về nhà sau khi đi xem pháo hoa mừng lễ Quốc khánh.

Cảnh tượng chết chóc

Kính trước của chiếc xe tải bị lỗ chỗ đầy vết đạn, có thể do cảnh sát bắn, nhưng một số nhân chứng nói tay lái xe đã nổ súng trước khi hắn ta khởi sự phóng dọc qua quãng đường đi bộ dài 2 kilomet.

Sảnh đường của một khách sạn hạng sang gần đó đã được biến thành một trung tâm cấp cứu khẩn cho những người bị thương và hoảng sợ. Tất cả các bệnh viện ở vùng Nice đều được đặt trong tình trạng báo động để tiếp nhận người bị thương.

Các nhân chứng nói họ chắc chắn vụ tàn sát là có chủ ý trên một con đường mà xe cộ đã bị cấm chạy vào lúc đó. Tay lái xe đã đâm qua một hàng rào để đi vào khu dành cho khách bộ hành, rồi lạng xe qua lại qua đám đông, tăng tốc trước khi tông vào những đám người tìm cách chạy trốn.

Những mảnh kim loại trước xe tải, dường như là một chiếc xe chở hàng hay một chiếc xe van, đã bị bẹp dúm khi đâm vào những người tìm cách chạy bán sống bán chết.

Vụ tàn sát hôm thứ Năm là vụ tấn công khủng bố lớn thứ ba ở Pháp kể từ năm ngoái. Một vụ tấn công có phối hợp ở Paris vào ngày 13 tháng 11 đã làm ít nhất 130 người thiệt mạng trong vụ tấn công mà Nhà nước Hồi giáo nhận là thủ phạm, và một loạt các vụ tấn công vào tháng Giêng năm 2015 khởi đầu bằng vụ tấn công vào văn phòng tạp chí Charlie Hebdo làm 17 người thiệt mạng.


13-7-2016

Anh Quốc: Cameron từ chức, May làm thủ tướng

Ngày 13-7-2016, thủ tướng David Cameron đã ra trả lời lần cuối trước quốc hội Anh. Cameron đã tuyên bố từ chức sau khi dân Anh quyết định ra khỏi khối Liên minh Âu Châu (EU). Người kế nhiệm ông là bà Theresa May, bộ trưởng nội vụ trong nội các Cameron. Cameron khuyên bà May nên cố gắng giữ quan hệ càng gần với EU càng tốt vì điều này sẽ tốt cho Tô Cách Lan là nơi mà dân chúng bỏ phiếu muốn ở lại EU.

Sau khi trả lời quốc hội Cameron sang gặp nữ hoàng Anh Elisabeth II để đệ đơn từ chức. Đến buổi chiều quốc hội Anh đã bầu Theresa May làm tân thủ tướng. Nhiệm vụ của bà May là điều khiển tiến trình rút ra khỏi EU và giảm thiểu các thiệt hại về kinh tế đối với Anh. Cameron đã từ chức sớm hơn dự định vào tháng 10 vì khối EU yêu cầu Anh không nên trì hoãn tiến hành việc rút khỏi EU để làm giảm sự hoang mang.

Bà Theresa May, 59 tuổi, là một chính khách nhiều kinh nghiệm. Bà được bầu vào quốc hội Anh từ năm 1997. Bà được xem là người lạnh lùng, thực dụng, có ý thức trách nhiệm cao và kiên trì. Có nhiều người so sánh bà với nữ thủ tướng Đức Angela Merkel không phải chỉ vì 2 bà cùng là con mục sư, có chồng, không có con và là những người đàn bà hiếm có đang giữ chức vụ lãnh đạo trong đảng. May khác Merkel về lập trường chấp nhận hôn nhân đồng tính nhưng chống lại đường lối cởi mở về tiếp nhận di dân.

Nhiệm vụ lớn nhất của May là hàn gắn đổ vỡ trong đảng bảo thủ Anh (Tory) và đưa ra kế hoạch đàm phàn với EU cho việc rút khỏi khối này. Dù May không phải là người ủng hộ việc Anh rút khỏi EU (Brexit) nhưng bà cũng phải nhượng bộ những người ủng hộ Brexit trong đảng Tory và mời họ tham gia chính phủ. Bà May dự định sẽ bổ nhiệm một bộ trưởng lo về Brexit. Bà May bác bỏ những hi vọng về việc bà sẽ cho biểu quyết lại về việc rút khỏi EU.

Bà May sẽ phải giải quyết Brexit làm sao để Anh vừa giới hạn được số ngoại kiều nhập cư lại vừa được ưu tiên buôn bán với thị trường nội địa EU. Nhiều nhà lãnh đạo Âu Châu gọi đây là chính sách chọn đồ ngon mà ăn. Cho đến nay bà May chưa cho biết bao giờ Anh sẽ bắt đầu việc thương thảo với EU về việc rút ra khỏi EU. Hồi tháng 6 bà nói sẽ nộp đơn Bresit khi đã rõ về chiến lược đàm phán và sẽ không nộp trước cuối năm nay. Hiện nay dưới áp lực của EU có lẽ bà May sẽ phải tiến hành nộp đơn sớm hơn dự định này, có thể là vào mùa Thu năm nay.



13-7-2016

Đức xin lỗi về việc diệt chủng ở Namibia

Ngày 13-7-2016, chính phủ liên bang Đức đã chính thức lên tiếng xin lỗi nước Namibia về việc lính Đức đã tàn sát các người dân sắc tộc Herero và Nama hồi trên 110 năm trước đây ở Phi Châu.

Cần biết trong thời gian từ 1904 đến 1908 binh sĩ Đức đã giết chết 75.000 người thuộc các sắc tộc Herero và Nama ở thuộc địa Tây Nam Phi của Đức. Thời đó thực dân Đức chủ trương kì thị chủng tộc và xem người bản xứ là công dân hạng hai. Do đó người Herero đã nổi dậy chống thực dân Đức. Quân đội Đức đã được tăng cường và dồn người Herero về phiá sa mạc Omaheke khiến cho tuyệt đại đa số người Herero phải chết đói và chết khát. Những người sống sót đã bị dồn vào các trại tập trung và cưỡng bách lao động. Người ta ước đoán dân số Herero lúc đó khoảng từ 60.000 đến 80.000 người. Số người sống sót là 16.000 người. Ngoài ra có khoảng một nửa dân số khoảng 20.000 người thuộc sắc dân Nama cũng bị lính Đức tiêu diệt.

Trước đây chính phủ Đức gọi vụ này là „vụ đập tan một cách tàn bạo cuộc nổi dậy“ nhưng từ chối gọi nó là diệt chủng vì cho rằng nó không thể được đem ra đánh giá lại theo tiêu chuẩn của luật nhân đạo quốc tế ngày nay. Chính phủ Đức bác bỏ mọi đòi hỏi về bồi thường của người Herero. Mãi đến năm 2004 bộ trưởng hợp tác phát triển Đức mới lên tiếng xin lỗi con cháu của người Herero và Nama.

Bây giờ Đức dự định sẽ lên tiếng chính thức xin lỗi Namibia. Bộ ngoại giao Đức cho biết đang đàm phán với Namibia về một tuyên bố của chính phủ Đức vào trước cuối năm nay. Trong tuyên bố chung của chính phủ và quốc hội của Đức và Namibia, cuộc tàn sát cách đây trên 110 năm sẽ bị gọi là diệt chủng. Tổng thống Đức Joachim Gauck đã đồng ý sẽ đọc lời xin lỗi chính thức. Ngoài ra Đức và Namibia sẽ thành lập Quĩ viện Hòa bình. Đức sẽ tài trợ cho các dự án giúp đỡ phát triển hạ tầng cơ sở như cho xây các nhà máy làm nước ngọt từ nước biển.

Báo Spiegel của Đức cho biết cuộc đàm phán giữa Đức và các đại diện người Herero và Nama đã gặp nhiều khó khăn vì phía Herero đòi Đức phải trả tiền bồi thường.


12-7-2016

Chương trình tị nạn EU-Thổ chạy rất yếu

Vào ngày 12-7-2016, tờ báo Rheinische Post ở Đức cho biết rằng các thỏa thuận nhận lại và tái định cư người tị nạn được Liên minh Âu Châu (EU) kí kết với Thổ Nhĩ Kỳ đã không được tôn trọng nghiêm chỉnh. Đến nay Thổ mới chỉ nhận lại một ít người tị nạn ở Hi Lạp. Phía EU nhận cho định cư một con số ít hơn nữa.

Theo báo này thì từ sau khi có thỏa thuận với Thổ, EU mới chỉ nhận vào có 798 người tị nạn Syria từ Thổ. Theo dự định thì EU phải nhận 18.000 người. Cũng theo báo này thì Đức mới nhận có 294 người. Hồi tháng 6, bộ nội vụ liên bang Đức xác nhận về việc Đức mới tiếp nhận 292 người.

Theo thỏa thuận giữa EU và Thổ được kí hồi tháng Ba thì hai bên sẽ trao đổi 1-1. Mỗi khi Thổ nhận lại một người tị nạn ở Âu Châu về thì EU phải nhận cho định cư một người tị nạn Syria từ Thổ. EU tuyên bố sẽ nhận tổng cộng đến 72.000 người. Đến nay EU chỉ mới đưa được có 468 người tị nạn từ Hi Lạp về Thổ. Hi Lạp hiện đang phải chịu gánh nặng gần 100.000 người tị nạn. Những người này sẽ được ở lại Hi Lạp cho đến khi Hi Lạp xét xong đơn tị nạn của họ. Vấn đề hiện nay là Hi Lạp không có đủ người làm công việc cứu xét đơn nên việc cứu xét bị kéo dài.

Vào cuối tháng 6 vừa qua, Thổ đã không cho vài chục người tị nạn Syria được xuất cảnh mặc dù Đức đã cho họ nhập cảnh. Đặc biệt Thổ đã cản trở việc xuất cảnh của những người có trình độ cao. Hồi tháng Năm, Thổ báo với Cao ủy tị nạn LHQ (UNHCR) rằng các trí thức khoa bảng Syria sẽ không được trao đổi theo tỉ lệ 1-1 nữa. Về vấn đề này EU đã nhượng bộ và cho Thổ được quyền quyết định đặc biệt. Thông thường UNHCR sẽ là người quyết định ai được đi tái định cư. Bây giờ Thổ là phía được quyền lọc ra những người được cho sang nước khác định cư.

Hồi tuần qua, bộ trưởng nội vụ liên bang Đức Thomas de Maizière đã cho biết tình hình tị nạn ở Đức đã bớt căng thẳng hơn nhiều. Số người tị nạn đến các quốc gia ở Trung và Bắc Âu đã giảm nhiều vì các quốc gia trong vùng Balkan đã đóng cửa biên giới và Thổ cản trở những người muốn vượt biển để vào Hi Lạp.


10-7-2016

Truyền hình Ba Lan sửa lời Obama

Nhân dịp tham dự hội nghị của Khối Minh ước Bắc Đại Tây Dương (Nato) tại Ba Lan vào ngày 8-7-2016, tổng thống Hoa Kỳ Barack Obama đã chỉ trích việc thu hẹp quyền hạn của tòa án ở Ba Lan. Tuy nhiên khi bài nói chuyện của Obama được truyền hình trên các đài công cộng Ba Lan vào buổi tối thì khán giả chỉ được nghe những lời khen.

Trong bài nói chuyện Obama tỏ ra lo ngại về tình trạng dân chủ tại nước chủ nhà. Obama nói với tổng thống Ba Lan Andrzej Duda rằng tất cả mọi phe phái cần phải làm việc với nhau để bảo vệ cho các cơ chế dân chủ tại Ba Lan. Ông nói: „Chúng tôi lo ngại khi nhìn thấy một số việc làm và con đường cùng trong việc cải tổ ngành tư pháp.“ Tuy nhiên trong chương trình phát hình vào buổi tối đài truyền hình công công TVP đã xào nấu một phiên bản trái ngược với lời của Obama.

Một phóng viên của TVP đã tường thuật lại lời của Obama như sau: „95% của buổi họp hướng về các vấn đề của Nato và vấn đề an ninh. Tuy nhiên Obama cũng khen ngợi các cố gắng về dân chủ của Ba Lan. Liên quan đến việc cải tổ ngành tư pháp, Obama nói rằng ông chắc chắn rằng Ba Lan sẽ không bao giờ ngưng nghỉ loan truyền các giá trị dân chủ trong nước.“ Sau đó đài TVP cho chiếu hình của Obama nhưng không có âm thanh.

Trong một đoạn phim khác, đài TVP đã cho dịch lời của Obama ra tiếng Ba Lan và bịa ra như sau: „Ba Lan đang và sẽ làm gương về dân chủ cho toàn thế giới.“ Trong khi đó lời nói nguyên văn của Obama là: „Ba La là một thí dụ và là một thí dụ về thủ tục dân chủ như vẫn thấy trên thế giới.“

Lâu nay các nguyên thủ Âu Châu và các chuyên viên pháp lý trên thế giới đã bày tỏ lo ngại cho nền dân chủ tại Ba Lan. Họ cho rằng việc sửa đổi thủ tục của tòa án hiến pháp sẽ ảnh hưởng đến nguyên tắc pháp trị và đe dọa sự vận hành của chế độ dân chủ. Ba Lan đã quyết định rằng tất cả mọi quyết định của tòa án hiến pháp Ba Lan sẽ phải được 2/3 số thẩm phán thông qua chứ không phải bằng đa số thường như hiện nay. Đối với các quyết định quan trọng luật sửa đổi còn bắt phải có đến 13 trên 15 thẩm phán hiện diện thì phán quyết của tòa mới có hiệu lực. Những sửa đổi này làm cho phe đối lập không thể nào thằng công trong các vụ kiện lại các quyết định phi pháp của chính phủ.


13-7-2016

Tổng thống Đức xin lỗi Chile

Trong chuyến viếng thăm Chile vào ngày 13-7-2016, tổng thống Đức Joachim Gauck đã lên án các nhà ngoại giao Đức làm ngơ trong vụ Colonia Dignidad ở Chile. Theo Gauck, Đức luôn phải đứng về phía các nạn nhân.

Colonia Dignidad (tiếng Việt là Khu Kiều dân Phẩm Giá) là một khu vực sinh sống của một giáo phái kiều dân Đức trải rộng trên 300 km vuông và được một người Đức tên là Paul Schäfer thành lập vào năm 1961. Schäfer là một trung sĩ trong quân đội Đức quốc xã trốn sang Chile vào năm 1961. Thời đó Schäfer bị luật pháp Đức truy lùng vì tội lạm dụng tình dục trẻ em. Sang Chile Schäfer gầy dựng lại giáo phái của mình và tiếp tục lạm dụng tình dục trẻ em trong suốt 30 năm trời. Hắn đàn áp các thành viên trong giáo phái một cách tàn nhẫn, bằng cách trừng phạt dã man, khủng bố tinh thần và nhồi sọ. Dười thời tên độc tài Augusto Pinochet của Chile (1973-1990), Colonia Dignidad được dùng làm nơi giam giữ và tra tấn đối lập đến chết.

Trong cuộc họp báo tại thủ đô Santiago de Chile vào ngày 13-7 nói trên, tổng thống Gauck nói rằng những nhà ngoại giao Đức đã làm ngơ các hành vi phạm pháp của những kẻ đàn áp tại Colonia Dignidad trong nhiều năm trời. Ông ước mong giới ngoại giao Đức phải lên tiếng sớm hơn và mạnh hơn về các hành vi tội ác. Theo ông các nhà ngoại giao Đức phải học bài học này và phải „luôn luôn đứng về phía các nạn nhân“. Tổng thống Đức cũng ngợi khen ngoại trưởng Đức Frank-Walter Steinmeier: „Vị ngoại trưởng của chúng ta đã làm một điều đúng và cần làm là giải mật sớm các hồ sơ của Đức trong vụ này và giúp đỡ cho việc sáng tỏ về việc này.„

Cần biết là vài tuần trước đó một cuốn phim mới về Colonia Dignidad đã được chiếu tại Đức. Nhân dịp này ngoại trưởng Đức đã chỉ trích thái độ lừng khừng của các nhà ngoại giao Đức trong vụ này và quyết định công khai hóa các hồ sơ về vụ này của bộ ngoại giao. Những hồ sơ này liên quan đến cáo buộc cho rằng những người trốn thoát khỏi Colonia Dignidad đã không được tòa đại sứ Đức ở Chile bảo vệ.