7-4-2016

Số lãnh tụ TQ có tên trong 'Hồ sơ Panama' tiếp tục gia tăng

Hôm thứ tư, con số những nhân vật lãnh đạo cấp cao nhất của Trung Quốc, kể cả Chủ tịch Tập Cận Bình, có người thân dính líu tới những hoạt động trốn thuế và che giấu tài sản bị Hồ Sơ Panama phanh phui đã tăng tới 9 người.

Đầu tuần này giới hữu trách Trung Quốc đã nhanh chóng hành động để ngăn chận việc bàn bạc về Hồ Sơ Panama và những thông tin về việc sử dụng “cảng tránh thuế” của những người trong gia đình của ít nhất 8 người đang là hoặc từng là Uỷ viên Thường vụ Bộ Chính trị. Nhưng những sự phanh phui do Hội Nhà báo Điều tra Quốc tế (ICIJ) đưa ra vẫn tiếp tục.

Hôm thứ tư, ICIJ cho biết trong số những người thân thuộc của các nhà lãnh đạo Trung Quốc làm chủ công ty vỏ bọc ở hải ngoại có ông Đặng Gia Quí – anh rể của Chủ tịch Tập Cận Bình; ông Lý Thánh Bát – con rể của Uỷ viên Thường vụ Bộ Chính trị Trương Cao Lệ; ông Tăng Khánh Hoài, em của cựu Phó Chủ tịch Tăng Khánh Hồng; và bà Lý Tiểu Lâm, con gái của cựu Thủ tướng Lý Bằng.

Số của cải khổng lồ mà gia đình của những đảng viên đảng Cộng Sản Trung Quốc tích luỹ là một mối quan tâm lớn ở Trung Quốc trong nhiều năm nay, nhưng nó cũng là một đề tài mà sự thảo luận bị kiểm soát hết sức nghiêm nhặt.

Trong lúc hầu hết các cơ quan truyền thông Trung Quốc im tiếng về vụ Hồ Sơ Panama, tờ Hoàn cầu Thời báo của đảng Cộng Sản Trung Quốc đầu tuần này đã cho đăng một bài bình luận bằng tiếng Trung Quốc và tiếng Anh trong đó nói rằng vụ rò rỉ hồ sơ qui mô lớn này nhắm mục tiêu vào các nhà lãnh đạo của các nước không thuộc phe phương Tây.

Theo những hồ sơ mà ICIJ có được, ông Đặng Gia Quí đã trở thành giám đốc và cổ đông duy nhất của một công ty vỏ bọc ở hải ngoại vào năm 2004 và hai công ty nữa vào năm 2009. ICIJ cho biết tới khi ông Tập Cận Bình lên làm chủ tịch nước vào năm 2013, các công ty đó đã ngưng hoạt động.

Ông Đặng Gia Quí và bà Lý Tiểu Lâm đã được nói tới trong những văn kiện mà ICIJ đã phổ biến trước đây về những tài khoản hải ngoại.

Hồi đầu tuần này, khi được hỏi về những thông tin đó, một người phát ngôn của Bộ Ngoại giao Trung Quốc nói rằng ông không có bình luận nào cả.

Trong vài năm qua, Chủ tịch Tập Cận Bình đã tiến hành một chiến dịch chống tham nhũng với qui mô lớn và đã cho phổ biến rộng rãi trên các cơ quan truyền thông về một số những vụ truy tố để tìm cách chứng tỏ là đảng Cộng Sản Trung Quốc có quyết tâm bài trừ tham nhũng. Tuy nhiên, giới hữu trách cũng kiểm duyệt một cách hết sức gắt gao những bài tường thuật của truyền thông nước ngoài về những hoạt động đầu tư ở ngoại quốc và số của cải của các giới chức cấp cao và thân nhân của họ.

Trong một chương trình hội thoại trực tuyến của ban Hoa Ngữ đài VOA hôm thứ tư, một thính giả họ Bành nói “Điều đáng buồn nhất là thái độ của chính phủ Trung Quốc. Họ tìm cách che giấu, ngăn chận tin tức, để đạt mục tiêu gọi là ‘duy trì ổn định.’ Chiến dịch chống tham nhũng của họ là giả vì tham nhũng là một vấn đề cơ chế. Các quan chức trong chế độ này không thể sống sót mà không tham nhũng.”

Kinh tế gia Hà Thanh Liên, một trong những người chủ trì cuộc hội thoại, cho biết ở Trung Quốc việc sở hữu tài khoản hải ngoại không phài là bất hợp pháp. Bà nói rằng “Trung Quốc chỉ quan tâm tới vấn đề là nguồn gốc của số tiền bạc đó có hợp pháp hay không.” Bà nói thêm rằng “Những gì mà Hồ Sơ Panama tiết lộ chỉ là phần nổi của một tảng băng.”

Bỏ tiền vào tài khoản hải ngoại không nhất thiết là bất hợp pháp và có thể được dùng để thiết lập những nơi giúp giảm bớt gánh nặng thuế khoá một cách hợp pháp hoặc tạo điều kiện dễ dàng cho những vụ giao dịch quốc tế. Tuy nhiên, báo cáo của ICIJ nói rằng những văn kiện bị rò rỉ cho thấy các ngân hàng, các công ty luật và những người khác hoạt động trong lãnh vực này thường không tuân hành những qui định pháp luật để bảo đảm là thân chủ của họ không dính líu tới các hoạt động phi pháp, trốn thuế hay tham nhũng.



7-4-2016

Myanmar tìm cách cân bằng ảnh hưởng của TQ

Cái bắt tay thân mật giữa nhà lãnh đạo Myanmar Aung San Suu Kyi và Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị đầu tuần đã được truyền thông Trung Quốc mô tả là “một sự khởi đầu tốt đẹp” của mối quan hệ Trung-Miến. Tuy nhiên, các nhà phân tích phân tích cho rằng quan hệ lâu dài giữa hai nước láng giềng này sẽ tuỳ thuộc vào cách thức tân chính phủ Myanmar giải quyết những mối quan tâm của Trung Quốc về an ninh biên giới và những sự bất đồng về thương mại.

Các nhà phân tích cho rằng vì Myanmar lệ thuộc Trung Quốc khá nhiều về kinh tế nên tân chính phủ nằm dưới sự lãnh đạo của bà Aung San Suu Kyi, người được xem là thân Tây phương, khó lòng kiềm chế ảnh hưởng mỗi ngày một tăng của nước láng giềng khổng lồ ở phương bắc.

Mặc dầu vậy, họ cũng cho rằng Trung Quốc cần thoả hiệp để giải quyết những vụ tranh chấp thương mại với Myanmar.

Cuộc đàm phán thân thiện

Trong chuyến viếng thăm mới đây tới Miến Điện, Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị đã đưa ra “một nhánh ô liu”.

"Tôi tới đây để đưa ra cho cộng đồng quốc tế một tín hiệu rất rõ ràng là Trung Quốc rất vui mừng được sát cánh với Myanmar và tiếp tục là một nước láng giềng tốt, một người bạn tốt và một đối tác tốt của Myanmar, sau khi nước này đã lật qua một trang sử mới."

Chuyến viếng thăm của ông Vương nhắm tới mục tiêu là bảo đảm rằng những mối liên hệ gần gũi của Trung Quốc với chính quyền quân nhân trước đây ở Myanmar sẽ tiếp tục được duy trì với tân chính phủ dân sự.

Ông Vương cũng bày tỏ tin tưởng là những vụ tranh chấp thương mại với Myanmar sẽ được giải quyết thông qua hiệp thương, và hứa sẽ hướng dẫn các công ty Trung Quốc làm ăn ở Myanmar hoạt động với tinh thần trách nhiệm xã hội nhiều hơn.

Căng thẳng khu vực

Hôm thứ tư, trước khi kết thúc chuyến công du, nhà ngoại giao hàng đầu của Trung Quốc cũng nói với ông Min Aung Hlaing, Tổng tư lệnh quân đội Myanmar, rằng Trung Quốc có quyết tâm hợp tác với Myanmar để duy trì hoà bình và ổn định trong vùng biên giới hai nước.

Đối với Trung Quốc, những mối căng thẳng lâu năm giữa chính phủ trung ương Myanmar với các nhóm dân quân sắc tộc thiểu số ở biên giới phía bắc gần tỉnh Vân Nam có ảnh hưởng trực tiếp tới an ninh của Trung Quốc và mối quan hệ song phương với Myanmar. Ngoài ra, trong số những sự bất đồng thương mại giữa Trung Quốc với Myanmar có dự án thuỷ điện Myitsone, có kinh phí 3,6 tỉ đô la, mà Myanmar đã đơn phương ngưng chỉ vào năm 2011.

Trung Quốc đang mong đợi tân chính phủ dân sự sẽ nhanh chóng giải quyết cả hai vấn đề này.

Qua việc mời ông Vương Nghị trở thành quan khách nước ngoài đầu tiên đến thăm, bà Aung San Suu Kyi đã xoá bỏ những sự ngờ vực về hướng phát triển của mối quan hệ với Trung Quốc, nhưng bà không hứa giải quyết vụ tranh chấp Miytsone một cách nhanh chóng.

Tại cuộc họp báo chung với ông Vương Nghị, bà Suu Kyi nói “Chúng tôi muốn hợp tác hoà bình với thế giới. Chúng tôi sẽ hợp tác cho hoà bình và sự phát triển của con người.”

Không liên kết

Ông Châu Trung Hạo, giáo sư môn quan hệ quốc tế của Đại học Macao, cho rằng phát biểu đó chứng tỏ nhà lãnh đạo mới của Myanmar muốn giữ lập trường trung lập trong mối quan hệ với Trung Quốc và các nước Tây phương.

"Tôi nghĩ rằng những điều mà chúng ta đang nhìn thấy là Myanmar đang quay lại với chủ trương phi liên kết mà họ đã có trước đây, và trong ý nghĩa đó, tôi nghĩ rằng chúng ta có thể thấy một kế tục như vậy khi Myanmar gia nhập ASEAN vào năm 1997."

Ông Châu bác bỏ ý kiến cho rằng qua những biện pháp cải cách đã được thực hiện từ năm 2011, Myanmar đã giảm bớt sự lệ thuộc vào Trung Quốc và liên minh với Hoa Kỳ để chống lại Trung Quốc trong khuôn khổ của một chiến lược bao vây.

Ông Châu cho biết Myanmar đang đa dạng hoá các lựa chọn ngoại giao, nhưng Trung Quốc sẽ tiếp tục nắm giữ một vai trò rất quan trọng cho sự phát triển của nước này.

"Myanmar cần thương mại và đầu tư của Trung Quốc. Trung Quốc muốn được tiếp cận Miến Điện để khai thác tài nguyên thiên nhiên và để có lối đi tới Ấn Độ dương."

Tuy nhiên, Bắc Kinh cũng cần giải quyết những mối quan tâm của Myanmar bằng cách khuyến khích các công ty Trung Quốc có những đóng góp tích cực cho xã hội Myanmar. Một số dự án lớn của Trung Quốc về hầm mỏ và cơ sở hạ tầng bị nhiều người xem là gây tổn hại cho môi trường ở Myanmar cũng như cho sức khoẻ và sinh kế của dân chúng của nước này.



7-4-2016

G-7 sắp lên tiếng về hoạt động của Trung Quốc ở Biển Đông

Các ngoại trưởng của nhóm G-7 sẽ bày tỏ quan ngại về những hoạt động xây dựng cũng như bố trí quân sự của Trung Quốc ở Biển Đông trong kỳ họp thượng đỉnh 2 ngày sắp tới của nhóm này, bắt đầu vào Chủ nhật, tại Hiroshima, Nhật Bản.

Báo Kyodo dẫn nguồn tin từ chính phủ Nhật Bản hôm 7/4 cho biết sau cuộc họp thượng đỉnh, nhóm các nền công nghiệp hàng đầu thế giới (G7) sẽ ra một tuyên bố về an ninh hàng hải, trong đó các ngoại trưởng của nhóm này sẽ mạnh mẽ phản đối việc khẳng định chủ quyền và các quyền lợi hàng hải thông qua đe dọa hay vũ lực.

An ninh hàng hải là một trong những chủ đề quan trọng trong nghị trình làm việc của cuộc họp ở Hiroshima, trong bối cảnh Trung Quốc gần đây gia tăng hoạt động khẳng định chủ quyền ở Biển Đông bằng việc xây các đường băng, lắp đặt hệ thống radar tiên tiến và hỏa tiễn địa đối không ở những khu vực có tranh chấp.

Theo nhận định của Kyodo, Nhật Bản là quốc gia châu Á duy nhất nằm trong nhóm G-7 hy vọng có thể kiềm chế được sự quyết liệt về quân sự nhằm mục tiêu khẳng định chủ quyền của Trung Quốc ở Biển Đông, nơi đang có tranh chấp chủ quyền với nhiều nước Á châu nhỏ bé, trong đó có Philippines và Việt Nam.

Ngoài ra, cuộc họp của G-7 cũng sẽ lên tiếng về vấn đề Biển Hoa Đông, nơi tàu bè Trung Quốc thường xuyên lưu thông gần khu vực quần đảo Senkaku (Trung Quốc gọi là Điếu Ngư) mà cả hai nước đều tuyên bố chủ quyền.

Các lãnh đạo G-7 cũng sẽ nhấn mạnh đến tầm quan trọng của tự do hàng hải, xác nhận cam kết tự do hàng không trong bối cảnh một số nguồn tin cho rằng Bắc Kinh có thể sẽ thiết lập vùng Nhận dạng Phòng không (ADIZ) ở Biển Đông.