Những còn những mất

Lê Minh Hà

Thuở trời đất nổi cơn gió bụi...
Chinh phụ ngâm.

Người đàn bà ngồi lặng, nhìn ơ thờ. Vệt nắng cuối hè cứ lùi dần về phía cửa sổ, rồi mất hẳn. Hình như chị không nhận ra thời gianđang trôi.
Chị sống dật dờ. Như thế. Mấy hôm rồi. Thỉnh thoảng chị cũng ép mình nhúc nhắc làm việc nhà. Chẳng có gì nhiều. Rửa mấy cái bát rếch. Lau bụi. Là quần áo.
Hôm qua chị đã là quần áo. Nhân thể dọn lại đồ trong tủ. Bừa bộn và lạnh lẽo. Lâu rồi, làm chui ở quán,ăn rồi ngủ ở đó, đến năm ngày trong tuần, chẳng mấy khi chịđộng tay vào những việc này.
áo và váy và quần... Nhàu nát. Ðồ lót xông lên cái mùi sạch sẽ và âm ẩm vì lâu không dùng. Của chị. Của Dũng. Lẫn lộn. Chị tẩn mẩn nhặt đồ của Dũng, vuốt phẳng rồi gấp lại. Dũng liệu có về lấy không? Chị đã cãi nhau với Dũng. Vật vã. Khóc lóc. Nhưng sự thể thì không xoay chuyểnđược nữa rồi. Chị biết thế. Cũng như biết rõ mình nếu có một cơ hội như Dũng thì cũng sẽ làm y vậy.
Thế mà chị cũng đã sống với Dũng năm năm. Năm năm. Không ít. Ðời làm vợ của chị dài mười mấy năm, nhưng thực thì chị cũng chỉ được sống với chồng ngần ấy thời gian. Hết chồng đi bộ đội thì lại đến vợ đi làm culi xứ người. Tính ngày ra, có lẽ chị cũng chỉđược gần gũi chồng chừng năm năm, bằng thời gian cặp với Dũng.
Anh ấy và con bây giờ ra sao? Bất chợt chị hốt hoảng. Không thể nào hình dung nổi gương mặt con bé nữa. Cả vóc dáng của bố nó. Phải! Chịu! Thế mà chị vẫn nhớ là ngay dưới thắt lưng anh lệch về phía trái một chút có một nốt ruồi to nổi hẳn lên, giống như cáiđầu ti của anh thường săn lại dưới lưỡi chị.
Cặp vợ chồng hàng xóm đã đi làm về. Loáng thoáng có tiếng phim chưởng. Chắc cậu chồng đang nhâm nhi bia và dán mắt vào màn hình. Ðộ lát nữa, khi cô vợ đã thu vén xong mọi việc, những câu "Hoàng thượng giá lâm" và đại loại như thế sẽ được thay bằng những tiếng sụt sịt, khúc khích của phim tâm lý tình cảm Hồng công. Chị hình dung rõ mồn một cảnh ấy. Chính chị cũng đã từng có những ngày sống cùng Dũng như thế. Kể từ khi liều thân sangđây.
Nhưng bây giờ thì Dũng đã đi. Ðến cả gọi về, giả dụ chỉ là để báo sẽ tạt về lấy nốt đồ cũng không. Trước, chị và Dũng cùng đi làm chui, không mắc điện thoại. Có gì nhắn nhe thường gọi qua máy hàng xóm. Nhưng giờ, chị không đủ can đảm sang phòng họ, nhờ họ gọi nếu Dũng nhắn về. Họ biết là Dũng đã đi. Họ biết là Dũng bỏ chị. "Nứa trôi sông chẳng dập thì gãy. Gái bị chồng rẫy không chứng nọ cũng tật kia." Nhưng chị và Dũng có phải là vợ chồng đâu. Chị không có lỗi. Cả Dũng nữa. Dũng cũng không có lỗi. Dũng đã làm đượcđăng ký giả với một cô người Ðức. Cô ta hơn tuổi Dũng. Trạc lứa chị. Trông sồ sề và hơi bẩn bẩn.
Chảng biết ai mai mối. Cô ta nhận lời đăng ký với Dũng để lấy hai mươi ngàn mác. Nhận trước nửa tiền rồi. Nhưng rồi không hiểu sao cô ta cứ thường xuyên gọi cho Dũng, bảo phải gặp,để bàn thêm về cái sự lấy nhau. Kết cục là tuần rồi Dũng điện cho chị về. Cãi vã tưng bừng. Khóc lướt mướt. Rồi Dũng đến ở nhà cô vợđịnh lấy hờ kia.
Chị không đi làm nổi. Người cứ lửng lửng lơ lơ. Vẫn biết quan hệ với Dũng năm năm vừa rồi không phải là tình chồng vợ. Chị đã có chồng con. Dũng cũng đã có vợ. Dũng và chị vẫn âm thầm gửi tiền về. Ðể giúp nhà. Ðể nuôi con. Hình như còn để chuộc lỗi. Chị và Dũng không bao giờ căn vặn, ngăn cản nhau chuyệnđó. Chấp nhận. Như là một chuyện dĩ nhiên.
Chị và Dũng cũng chưa bao giờ thề thốt. Gặp nhau lúc vào trại. Hỏi ra biết từng làm cu li ở Nga, khai bậy là vợ chồng, về ở với nhau cho dịu những ngày cô quạnh. Ðã xác định ngay từđầu như thế. Vậy mà sao choáng váng khi còn lại một mình.
Ngoài kia mang mang nắng. Có một chiếc xe ào qua. Cái nhà chị ở là nhà cũ, xã hội thuê bao cho dân tỵ nạn, cửa kính chỉ có một lớp, mỗi bận như thế lại rung lên bần bật. Chị thấy lạnh. Có phải vì hình như mùa thu đã về? Rừng quanh nhà chưa đỏ lá. Nhưng nắng sao mà vàng. Giống nắng hanh quê nhà. Cái nắng lạ lùng, làm da thịt hâm hấp nóng mà lạnh lòng lạnh dạ. Tháng tám rồi. Con bé vậy là đã sắp hết hè. Thỉnh thoảng bố con nó viết thư cho chị. Thỉnh thoảng chị gọi điện về. Lạ thế. Xa mặt chứ đâu cách lòng. Vậy mà nhiều lúc chị không biết nói gì với con qua điện thoại. Chỉ những dặn dò với dặn dò. Quay cuồng trong óc chị lúc đó là cảm giác tội lỗi. Không thể nào hình dung được gương mặt con. Tại sao? Cả với mọi người trong gia đình cũng thế, trừ mẹ. Nhưng mẹ thìđã khuất. Từ khi chị mười một tuổi.
Chồng chị không biết có rõ sự chị ăn ở với Dũng bên này? Chắc là cũng nghe phong thanh. Thì vẫn có ngườiđi người về. Chị vẫn gửi thư tiền qua họ. Thế nhưng anh vẫn viết thư cho chị thật bình thản, thật ân tình. Tại sao lại là ân tình?
Khi đó là thư chồng gửi vợ. Chị từng hỏi mình như thế. Có lẽ mọi sự bắt đầu từ mặc cảm có tội nơi chị, từ ngày bỏ nước Nga chạy qua đây tị nạn và sống với Dũng. Mặc cảm càng lớn thì cái hạnh phúc thảm thiết chị có cùng Dũng càng thắt buộc chị. Nhưng Dũng đã gỡ nó ra rồi. Còn lại nơi chị là những quần những áo những dép những giày những dao cạo râu mà Dũng không về lấy. Và những lá thư của chồng: "Tiền em gửi về anh đã mua đất. Anh dồn tất tật trong nhà dấn mua mảnh ấy. Chờ ngày em về. May ra con có chỗ ở tươm hơn. Chứ cái nhà xí công cộng cạnh nhà mình dạo này kinh khủng quá. Hai bố con thì sống bằng lương của anh. Con đi học thêm cũng tốn. Nhưng anh bỏ thuốc lá rồi. Cả bia. Chiều đi làm về anh không muốn tạt đâu, về ông bàđón con ngay sợ nó tủi..." Và:" Emđi như thế anh biết cũng là vì con.
Anh biết là em khổ. Lẽ ra anh phải làm cái việc lang bạt ấyđể cứu nhà...Tiền bạc thì chẳng biết thế nào cho vừa.
Nếu nhà mình không có cơ đoàn tụ bên đó thì em thu xếp về với con. Nó học rấtđược. Giống bố nó ngày trước. Bà nội bảo thế..."
Lá thư ấy sáng nay chị vừa nhậnđược. Cùng thư của vợ Dũng gửi cho Dũng. Tự dưng chị muốn bóc nốt lá thư đó ra xem.Phải cố lắm chị mới dằn được mình. Chắc cũng lại như thư chồng chị. Những chuyện tằn tiện. Những chuyện mua đất xây nhà. Những chuyện ông bà con cái. Không dưng chị thương ngườiđàn bà kia thắt cả lòng. Dũng sẽ không về cùng chị ta được nữa. Năm năm nữa, nếu cơm lành canh ngọt trong cuộc hôn nhân giả hóa thật với người đàn bà Ðức béo sồ kia, Dũng có thể đổi Pass Ðức. Liệu lúc đó Dũng có thể tự giải thoát mình khỏi vụ cưới xin kỳ quái này để đón vợ con sang, như Dũng nghĩ lúcđầu?
Nhưng dù sao thì trước mắt người Việt tỵ nạn lúc này Dũng đang là người khôn ngoan và vào cầu lửa. Lúc này, hiệp định hồi hương đã bắt đầu có hiệu lực. Tiến độ đưa người về đượcđẩy nhanh đến mức thô bạo sau những vụ bắn giết của maphia Việt Nam bên đông. Chị đã phải cầm Duldung hơn một năm rồi. Chị không có một mối Tây già nào để liều thân một lần nữa trong cái kiếp này. Mà giá có? Thì chị cũng chẳng thể nào moiđâu ra tiền trả cho dịch vụ. Giá dịch vụ lấy Tây nghe nói dạo này tăng rất nhanh.
Thì chị sẽ về. Và Dũng thì ở lại. Những ngày này Dũng sống ra sao nhỉ? Lấy vợ Tây rồi, Dũng chắc sẽ thôi không làm chui quán Tàu nữa. Sẽ khôngđược chắt bóp gửi về Việt Nam. Sẽ bánh mì sáng trưa chiều. Bất chợt chị nhớ Dũng thích món xào phải gia nước mắm. "Ướp muối dẫu có mì chínhăn nó vẫn cứng cứng thế nào ấy." Dũng bảo thế.
Chồng chị khẩu vị cũng thế. Nhưng liệu ngày về chị có còn được cơm nước hàng ngày cho chồng cho con?

27.8.1996

Lê Minh Hà