12-7-2016

Tòa quốc tế Den Haag 'bác bỏ đường chín đoạn' của TQ

Tòa quốc tế tại Den Haag, Hòa Lan (còn có tên là The Den Haag hay La Haye) ra phán quyết bác bỏ yêu sách chủ quyền và đường chín đoạn của Trung Quốc trên Biển Đông.

“Tòa kết luận không có căn cứ pháp l‎ý để Trung Quốc đòi quyền lịch sử với các vùng biển nằm trong ‘đường chín đoạn’,” theo thông cáo của Tòa Trọng tài Thường trực ở Den Haag.

"Tòa xác định rằng, mặc dù các nhà hàng hải TQ và ngư dân của họ, cũng như những người như vậy từ các Quốc gia khác, đã từng trong lịch sử sử dụng những hòn đảo này ở Biển Nam Trung Hoa, hiện không hề có chứng cứ gì rằng Trung Quốc đã thực thi về mặt lịch sử sự kiểm soát đặc quyền trên toàn vùng nước hay tài nguyên. Vì thế, Tòa kết luận rằng không có căn cứ pháp lý cho việc Trung Quốc nêu quyền lịch sử với các tài nguyên nằm trong vùng biển trong Đường Chín Đoạn.”

Trung Quốc đã ra phản ứng, nói phán quyết “vô căn cứ”.

Tân Hoa Xã nói phán quyết “không có giá trị”. Hãng tin nhà nước Trung Quốc nói: “Toà trọng tài không có quyền tài phán, Trung Quốc không chấp nhận, cũng không công nhận.”

Philippe Sands, một luật sư cho Philippines trong vụ kiện, nói đây là “phán quyết rõ ràng và thống nhất ủng hộ pháp quyền và chủ quyền của Philippines”.

Trong văn bản 497 trang, các quan tòa nói các tàu chấp pháp Trung Quốc gây rủi ro đụng chạm với tàu đánh cá Philippines trong vùng biển và việc xây dựng của Trung Quốc gây thiệt hại vô kể với các rạn san hô.

Nhật Bản tuyên bố phán quyết của tòa án ở Den Haag là mang tính chung cuộc, ràng buộc pháp l‎ý, yêu cầu các bên liên quan tới vụ kiện thực hiện theo quyết định này.

Ngoại trưởng Fumio Kishida nói trong thông cáo rằng Nhật Bản đã luôn ủng hộ tầm quan trọng của luật pháp và việc sử dụng các biện pháp hòa bình, không sử dụng vũ lực hay cưỡng chế trong giải quyết tranh chấp hàng hải.

"Đường Chín Đoạn" là gì?

Bắc Kinh tuyên bố "chủ quyền không thể chối cãi" đối với khoảng trên 85% diện tích Biển Đông, tương đương 3 triệu trên tổng số 3,5 triệu cây số vuông toàn bộ vùng biển này.

"Đường Chín Đoạn" chạy có những chỗ cách xa khỏi Trung Hoa lục địa tới 2.000km và vào sát bờ biển Philippines, Malaysia và Việt Nam vài trăm cây số.

"Đường Chín Đoạn" ban đầu xuất hiện trên một bản đồ của Trung Quốc hồi 1947 với 11 đoạn đứt quãng, khi lực lượng hải quân của Cộng hoà Trung Hoa thuộc Quốc Dân đảng khi đó kiểm soát được một số đảo vốn do Nhật chiếm đóng trong thời Đại chiến Thế giới lần thứ hai.

Khi Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa được thành lập vào năm 1949 và Quốc Dân đảng phải bỏ chạy ra Đài Loan, chính quyền cộng sản đã tự tuyên bố mình là đại diện hợp pháp duy nhất của Trung Quốc và thừa kế toàn bộ các tuyên bố về biển đảo của nước này trong khu vực.

Sau đó, đầu thập niên 1950, hai "đoạn đứt quãng" được bỏ đi ở khu vực Vịnh Bắc Bộ như một hành động thân thiện của Bắc Kinh với chính quyền miền Bắc Việt Nam.

Permanent Court of Arbitration (PCA) là Tòa án Trọng tài thường trực, một tổ chức liên chính phủ lâu đời nhất thế giới, chuyên xử lý các vụ tranh chấp quốc tế thông qua biện pháp trọng tài "và các biện pháp hoà bình khác".

PCA được thành lập năm 1899 trong Hội nghị Hoà bình Den Haag, do Sa Hoàng Đệ Nhị của Nga tổ chức. Cơ quan này dẫn chiếu tới các hợp đồng, các thoả thuận đặc biệt, và nhiều hiệp ước khác nhau của Liên hiệp quốc để phân xử tranh chấp.

PCA cũng hiện diện thường trực tại Mauritius, và có thể tiến hành các phiên tranh tụng trên toàn thế giới.



12-7-2016

Phán quyết Biển Đông của Tòa Trọng tài

Tòa án quốc tế đã ra phán quyết bác bỏ yêu sách chủ quyền của Trung Quốc trên Biển Đông, ủng hộ vụ kiện của Philippines.

Tòa án Trọng tài Thường trực (PCA) ở Den Haag nói không có bằng chứng Trung Quốc trong lịch sử đã kiểm soát đối với vùng biển hay tài nguyên ở đó.

Tòa án ở Den Haag nói Trung Quốc đã vi phạm chủ quyền của Philippines.

Tòa nói Trung Quốc cũng gây “thiệt hại nghiêm trọng cho môi trường san hô” khi xây các đảo nhân tạo.

Ngoại trưởng Philippines kêu gọi "kiềm chế và tỉnh táo" tại Biển Đông ngay sau phán quyết của Tòa Trọng tài quốc tế có lợi cho Manila.

"Đường Chín Đoạn" chạy có những chỗ cách xa khỏi Trung Hoa lục địa tới 2.000km và vào sát bờ biển Philippines, Malaysia và Việt Nam vài trăm cây số.

"Đường Chín Đoạn" ban đầu xuất hiện trên một bản đồ của Trung Quốc hồi 1947 với 11 đoạn đứt quãng, khi lực lượng hải quân của Cộng hoà Trung Hoa thuộc Quốc Dân đảng khi đó kiểm soát được một số đảo vốn do Nhật chiếm đóng trong thời Đại chiến Thế giới lần thứ hai.

Khi Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa được thành lập vào năm 1949 và Quốc Dân đảng phải bỏ chạy ra Đài Loan, chính quyền cộng sản đã tự tuyên bố mình là đại diện hợp pháp duy nhất của Trung Quốc và thừa kế toàn bộ các tuyên bố về biển đảo của nước này trong khu vực.

Sau đó, đầu thập niên 1950, hai "đoạn đứt quãng" được bỏ đi ở khu vực Vịnh Bắc Bộ như một hành động thân thiện của Bắc Kinh với chính quyền miền Bắc Việt Nam.

Phiên điều trần của Tòa Trọng tài trước đây kết luận rằng tòa sẽ ra phán quyết ít nhất bảy trong 15 điểm Philippines đưa ra và vẫn đang xem xét tám điểm khác.

Trong khi đó, Hải quân Trung Quốc tiến hành tập trận gần quần đảo Hoàng Sa. Bắc Kinh cố gắng tìm sự ủng hộ quốc tế cho lập trường của họ rằng nên bác phán quyết của tòa. Trung Quốc cho biết khoảng 60 quốc gia ủng hộ lập trường của họ rằng nên bác phán quyết của tòa, nhưng chỉ một vài nước tuyên bố ủng hộ họ công khai.

Philippines đưa vụ kiện 'đường chín đoạn' ra Tòa Trọng tài năm 2013. Họ cáo buộc Trung Quốc cấm đánh bắt cá, nạo vét để bồi đắp đảo nhân tạo và gây nguy hiểm cho tàu bè tại Biển Đông.

Họ cũng yêu cầu tòa bác tuyên bố chủ quyền của Trung Quốc về 'đường chín đoạn', chiếm giữ 90% Biển Nam Hải (Biển Đông), trên bản đồ chính thức của Trung Quốc.

Theo nhà báo và cũng là nhà nghiên cứu Biển Đông Bill Hayton, phần lớn vụ kiện là yêu cầu tòa án ra phán quyết về những tuyên bố chủ quyền của mỗi quốc gia tại Biển Đông.



12-7-2016

Philippines sẵn sàng chia sẻ Biển Đông

Hôm 8/7, Ngoại trưởng Philippines Perfecto Yasay nói với hãng tin AFP rằng nước ông sẵn sàng chia sẻ tài nguyên thiên nhiên tại các vùng có tranh chấp ở Biển Đông với Trung Quốc ngay cả khi Philippines thắng trong vụ khiếu nại pháp lý có kết quả được công bố trong tuần tới.

Ông Yasay nói chính phủ của Tổng thống Duterte mong sớm đối thoại trực tiếp với Trung Quốc tiếp sau phán quyết dự kiến được Tòa Trọng tài quốc tế đưa ra hôm 12/7. Ông cho biết Philippines mong đàm phán về việc cùng nhau khai thác các mỏ khí tự nhiên và đánh bắt cá bên trong vùng đặc quyền kinh tế của nước này.

Ông nói trong cuộc phỏng vấn với AFP rằng: “Chúng tôi thậm chí có mục tiêu tìm hiểu xem chúng tôi có thể khai thác chung vùng lãnh thổ này ra sao, chúng tôi có thể sử dụng và hưởng lợi chung ra sao từ việc sử dụng các tài nguyên ở vùng đặc quyền kinh tế này, nơi các tuyên bố chủ quyền chồng lấn lên nhau”.

Chính phủ của ông Aquino, người tiền nhiệm của ông Duterte, đã nộp đơn khiếu nại các tuyên bố chủ quyền của Trung Quốc vào năm 2013. Trung Quốc đòi chủ quyền về hầu hết Biển Đông, song lâu nay bị Việt Nam và Philippines phản đối. Hai nước này cũng tuyên bố chủ quyền đối với về nhiều vùng ở Biển Đông.

Sau khi ông Duterte nhậm chức tổng thống Philippines hôm 30/6, ông đã có cách tiếp cận với Trung Quốc có tính hòa giải hơn so với ông Aquino.

Ngoại trưởng Yasay nói những tuyên bố mà Philippines sẽ đưa ra sẽ là nước ông mưu cầu tăng cường quan hệ với “mọi người” và sẽ vì mục đích bảo đảm rằng không có trở ngại gì lớn đối với việc nước ông đàm phán một giải pháp hòa bình cho vấn đề.

Ông Yasay nói Philippines cởi mở với việc chia sẻ bãi Scarborough nơi có nhiều cá bên trong vùng đặc quyền kinh tế của nước này song đã bị Trung Quốc kiểm soát từ năm 2012 và cấm tàu thuyền Philippines đi vào.

Ông cũng cho hay Philippines sẽ cân nhắc việc khai thác chung mỏ khí thiên nhiên ở bãi Cỏ Rong cũng nằm trong vùng đặc quyền kinh tế của nước này. Ông nói thêm: “Tôi nghĩ rằng làm như vậy sẽ phục vụ cho lợi ích quốc gia của chúng tôi, và sẽ là một bước tiến lớn nếu như tất cả mọi người có thể đồng ý tiến hành trên cơ sở đó”.

Các ông Duterte và Yasay đã gặp Đại sứ Trung Quốc tại Philippines Triệu Giám Hoa hôm 7/7. Người ta nhìn thấy ông Triệu lại có mặt ở Bộ Ngoại giao Philippines vào ngày 8/7.



12-7-2016

Bộ Quốc phòng VN cám ơn TQ vụ máy bay rơi

Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Việt Nam Nguyễn Chí Vịnh mới tới bày tỏ biết ơn Trung Quốc hỗ trợ tìm kiếm chiếc máy bay tuần thám CASA.

Theo báo chí trong nước, đích thân ông Vịnh hôm 6/7 đã tới Đại sứ quán Trung Quốc ở Hà Nội để “gửi lời cám ơn phía Trung Quốc trong công tác tìm kiếm, cứu nạn máy bay CASA-212”.

Quan chức quân sự Việt Nam cũng thể hiện mong muốn rằng Bộ Quốc phòng hai nước “mở rộng cơ chế hợp tác trong lĩnh vực tìm kiếm, cứu hộ, cứu nạn trên cơ sở luật pháp quốc tế”, góp phần tăng cường quan hệ song phương.

Trong khi đó, Đại sứ Trung Quốc Hồng Tiểu Dũng “chia sẻ trước những khó khăn, mất mát của Bộ Quốc phòng Việt Nam, gửi lời chia buồn sâu sắc đến các gia đình liệt sĩ trong vụ tai nạn và đánh giá cao nỗ lực tìm kiếm cứu, cứu nạn của phía Việt Nam trong thời gian vừa qua”.

Máy bay tuần thám CASA của cảnh sát biển Việt Nam mất tích khi đi tìm kiếm một chiếc chiến đấu cơ gặp nạn trước đó. Tất cả các thành viên trên hai máy bay trên đều thiệt mạng.

Hôm 9/7, báo chí trong nước đưa tin, tàu cá của ngư dân Thanh Hóa trong khi đánh bắt thủy sản ngoài khơi vùng biển Hải Phòng đã vớt được một chiếc ví đựng tiền, giấy tờ tùy thân cùng nhiều mảnh vỡ nghi của máy bay CASA 212.

Việt Nam cuối tháng trước cho biết đã tìm thấy hộp đen của chiếc CASA, và “có đủ khả năng phân tích hộp đen” của chiếc máy bay của cảnh sát biển gặp nạn, dù Airbus, đơn vị sản xuất chiếc máy bay, sẵn sàng hỗ trợ.

Hiện chính quyền trong nước chưa công bố nguyên nhân dẫn tới sự cố của chiếc máy bay tuần thám và chiến đấu cơ.

Hiện có các giả thuyết về việc máy bay gặp nạn của Việt Nam chịu “va đập”, “tác động bên ngoài”, hay “chế áp điện tử”, nhưng các chuyên gia hàng không cho rằng mọi phỏng đoán đều “không chắc chắn” cho tới khi phân tích dữ liệu hộp đen.