28-1-2017

CQ Hà Nội bắt giữ các nhà hoạt động trước Tết

Văn phòng Cao uỷ Nhân quyền Liên Hiệp Quốc (OHCHR) phụ trách khu vực Á châu hôm 24/1 ra thông cáo, bày tỏ quan ngại về việc chính quyền Việt Nam bắt giữ nhà hoạt động nhân quyền Trần Thị Nga ở Hà Nam hôm 21/1.

Trong cùng ngày, Đài Quan sát để Bảo vệ Người Bảo vệ Nhân quyền, một tổ chức liên đới của Liên đoàn Quốc tế vì Nhân quyền (FIDH) và Tổ chức Thế giới Chống Tra tấn (OMCT), cũng ra công bố lên án vụ bắt giữ nhà hoạt động nhân quyền Trần Thị Nga. Trong thư ngỏ gửi tới nhiều lãnh đạo cấp cao của chính quyền Việt Nam, Đài Quan sát kêu gọi Hà Nội hãy trả tự do cho bà Trần Thị Nga, lập tức và vô điều kiện, đồng thời hủy bỏ mọi cáo buộc chống lại bà.

Tổ chức Phóng viên Không Biên giới (RSF) và tổ chức phi chính phủ chuyên bảo vệ nhân quyền Front Line Defenders có trụ sở tại Ireland đã lên án việc bắt giữ ba nhà hoạt động nhân quyền là bà Trần Thị Nga, ông Nguyễn Văn Oai, và ông Nguyễn Văn Hóa. Hai tổ chức này cũng kêu gọi chính quyền Việt Nam lập tức phóng thích và hủy bỏ những cáo buộc đối với ba nhà hoạt động vừa nêu tên.

Tổ chức Phóng viên Không Biên giới bày tỏ quan ngại sâu sắc về điều mà họ miêu tả là “làn sóng bắt bớ trước Tết” và nói rằng những vụ bắt bớ đó đã “để lộ những căng thẳng của chế độ mỗi khi xã hội dân sự tự do lên tiếng về các vụ vi phạm nhân quyền.”

Cùng lúc, nhiều tổ chức xã hội dân sự độc lập tại Việt Nam và hải ngoại đã ra tuyên bố khẩn cấp lên án việc bắt giữ bà Trần Thị Nga, mà lý do theo họ, là “chỉ vì bà đã kiên trì đấu tranh cho các quyền cơ bản của con người.”

Bà Trần Thị Nga, một blogger được biết đến với tên Thúy Nga, bị bắt giữ tại nhà riêng ở tỉnh Hà Nam hôm 21 Tháng Một, 2017 với cáo buộc "tuyên truyền chống nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam", theo điều 88 Bộ Luật Hình sự.

Bà Nga từng tranh đấu cho giới xuất khẩu lao động và người dân bị nhà nước tịch thu đất đai.

Blogger Huỳnh Ngọc Chênh nói như sau về vụ bà Trần Thị Nga bị bắt giữ:

“Chị Trần Thị Nga là một nạn nhân của xuất khẩu lao động sang Đài Loan. Chị bị áp bức bên đó. Chị là nạn nhân nên chị có kinh nghiệm. Từ kinh nghiệm đó, chị muốn cứu giúp mọi người. Khi về nước chị tiếp tục làm công việc đó thì bị đàn áp. Vì bị đàn áp nên chị biết việc nhân quyền ở Việt Nam bị xâm phạm. Chị tiếp tục đấu tranh cho nhân quyền. Các cơ quan chức năng ở Hà Nam rất căm ghét chị, họ đánh đập, tạt mắm tôm vô chị và các cháu. Đó là phản ứng không đúng của cơ quan pháp luật.”



28-1-2017

Mỹ: San Jose chính thức cấm treo cờ đỏ sao vàng

Chính quyền San Jose ở California, nơi có đông người Mỹ gốc Việt sinh sống, mới đây đã thông qua lệnh cấm treo cờ đỏ sao vàng của Việt Nam tại các cơ quan công sở của thành phố.

Quyết định được đưa ra hôm 24/1 sau nhiều giờ thảo luận với số phiếu ủng hộ và chống tương ứng là 11-0, theo nghị viên Tâm Nguyễn, người đề xuất ý tưởng này.

Ông Tâm nói rằng đó là “niềm vui lớn” và theo ông, “người dân San Jose thoát khỏi một sự ám ảnh, hãi hùng, vô hình nào đó để người ta thực sự cảm thấy yên bình và tự do trên đất nước Hoa Kỳ”.

Nghị viên này cho biết rằng số người tới phát biểu hậu thuẫn “áp đảo” những tiếng nói chống đối. Các hình ảnh video cho thấy đám đông hàng chục người cầm cờ của Việt Nam Cộng hòa hò reo sau khi kết quả được công bố.

Khi được hỏi về ý kiến cho rằng lệnh cấm vi phạm quyền của những người nhập cư sau này, vốn coi cờ đỏ sao vàng là quốc kỳ đại diện cho Việt Nam, ông Tâm nói:

“Sự thật chỉ có 4 người tới nói, [họ] không phải là sinh viên. Họ là lớp trẻ tại Mỹ, nói lên quan điểm của họ. Còn tuyệt nhiên, các du sinh [Việt Nam] tại đây chỉ đi qua du học, hưởng lợi cuộc sống, không hề quan tâm. Họ cũng chẳng biết lá cờ đó là cái gì đâu. Tôi thấy tất cả mọi người đều muốn qua đây và trốn lại ở Mỹ nhiều hơn”.

Còn về nhận định nói rằng quyết định của San Jose sẽ ảnh hưởng tới quan hệ làm ăn giữa phía Việt Nam và các doanh nghiệp ở thành phố, ông Tâm nói rằng “người làm business họ khôn ngoan hơn; họ không liên quan tới chủ nghĩa, chính trị gì cả”.



28-1-2017

Tham nhũng ở Việt Nam vẫn là vấn nạn trầm trọng

Lần đầu tiên từ 2012, chỉ số cảm nhận về tham nhũng (CPI) Việt Nam tăng được hai điểm, từ 31/100 lên 33/100 song Việt Nam vẫn còn nằm trong nhóm các quốc gia mà tham nhũng là nghiêm trọng.

Tổ chức Minh Bạch Quốc Tế (Transparency International – TI) vừa công bố kết quả cuộc khảo sát thường niên về CPI nơi doanh giới ở 176 quốc gia trên toàn cầu. CPI dao động từ 0 đến 100 và 0 là thấp nhất còn 100 là cao nhất. Theo kết quả khảo sát thì trong năm vừa qua, hệ thống công quyền Việt Nam xếp thứ 113/176 về mức độ sạch sẽ.

Theo TI, trong năm ngoái, Việt Nam đã đạt được một số tiến bộ trong tiến trình chống tham nhũng. Tuy nhiên những tiến bộ này chỉ thể hiện ở nỗ lực lập pháp. Chẳng hạn Việt Nam đã thông qua Luật Tiếp Cận Thông Tin, thu thập ý kiến để sửa đổi Luật Phòng Chống Tham Nhũng, cập nhật các qui định hiện hành cho phù hợp với Công Ước Chống Tham Nhũng của Liên Hiệp Quốc (UNCAC) về tham nhũng bên ngoài khu vực công quyền.

Cũng theo TI, nỗ lực chống tham nhũng của chính quyền Việt Nam chưa tạo ra được những biến chuyển đáng kể và TI đã khuyến cáo chính quyền Việt Nam nên gia tăng sự liêm chính của hệ thống tư pháp bằng cách thiết lập và duy trì sự độc lập của thẩm phán và tòa án. TI còn khuyên chính quyền Việt Nam nên áp dụng các biện pháp triệt để và có hệ thống để trừng phạt các hành vi tham nhũng.

TI đề nghị chính quyền Việt Nam nên thể chế hóa Ðiều 13 của UNCAC để bảo đảm cả xã hội có thể cùng tham gia chống tham nhũng thông qua đối thoại thường xuyên giữa chính quyền, các tổ chức dân sự và dân chúng về phòng-chống tham nhũng.

Cần lưu ý rằng, cả các tổ chức tài chính quốc tế lẫn giới chuyên gia đều khẳng định, chỉ cần CPI tăng 1 điểm thì GDP sẽ tăng 0.4% bởi hệ thống công quyền ít tham nhũng hơn thì năng lực sản xuất của xã hội sẽ tăng cao hơn.

Khi CPI của Việt Nam thay đổi không đáng kể thì điều đó đồng nghĩa với tệ nạn tham nhũng ở Việt Nam vẫn rất trầm trọng. Cái gọi là “quyết tâm, nỗ lực chống tham nhũng” của hệ thống công quyền chỉ là chuyện “đầu môi, chót lưỡi” và dân chúng Việt Nam, đặc biệt là doanh giới không tin vào những lời thề thốt, hứa hẹn của giới lãnh đạo Việt Nam.

Chưa kể nếu tham nhũng là tệ nạn phổ biến, cả dân chúng lẫn doanh giới sẽ cảm thấy bất an và bất bình, kế đó các giới sẽ tìm mọi cách né tránh nghĩa vụ đóng góp để phát triển xã hội, quốc gia. Khi điều này xảy ra, ngân sách sẽ sụt giảm, hiệu quả chống tham nhũng giảm theo và tạo thành một vòng xoáy, kéo mọi thứ đi xuống.

Các chuyên gia của cả Việt Nam lẫn quốc tế từng nhiều lần khẳng định, muốn chống tham nhũng, chính quyền Việt Nam phải phá bỏ tình trạng độc quyền về quyền lực và minh bạch trong thông tin. Theo họ độc quyền về quyền lực tạo ra “cơ chế xin-cho,” hỗ trợ các viên chức đòi hối lộ. Việc duy trì độc quyền về quyền lực đã giúp một số cá nhân nhất thể hóa với định chế mà họ đại diện. Những cá nhân này có thể thoái mái ban hành những quyết định có lợi cho một nhóm mà Việt Nam gọi là nhóm lợi ích để thu lợi cho chính mình.

Cho dù Luật Tiếp Cận Thông Tin đã được ban hành nhưng đến nay, Việt Nam vẫn tiếp tục duy trì chính sách hạn chế thông tin. Thay vì bạch hóa thì nhiều thông tin liên quan tới “quốc kế, dân sinh” thì chính quyền Việt Nam vẫn dùng cái vỏ “bí mật quốc gia” để bọc chúng lại. Chỉ có một số nhóm được biết các “bí mật” này để khai thác tìm lợi. Chưa kể những nhóm đó còn tìm cách can thiệp để tạo ra những chính sách có lợi nhất cho họ về tài chính, tín dụng, ngân hàng, đầu tư, định giá-cổ phần hóa các doanh nghiệp nhà nước…

Hạn chế thông tin còn tạo ra cơ hội để mua bán và vì hạn chế, hệ thống công quyền không cần phải giải trình với dân chúng.

Cách chức nhiều cán bộ liên quan vụ Formosa, nhưng không nói tên

Bộ Tài Nguyên-Môi Trường thuộc chính phủ CSVN vừa công bố kết quả xử lý cán bộ liên quan đến vụ thảm họa ô nhiễm biển 4 tỉnh miền Trung do Formosa gây ra, song không nêu tên cụ thể.

Sáng 26 Tháng Giêng, nói với phóng viên báo Thanh Niên, ông Trần Hồng Hà, bộ trưởng Bộ Tài Nguyên-Môi Trường cho biết, đã quyết định thi hành kỷ luật cách chức, điều động sang đơn vị khác làm việc đối với một phó tổng cục trưởng Tổng Cục Môi Trường, Bộ Tài Nguyên-Môi Trường.

Liên đới trách nhiệm trong việc này, hai trưởng phòng, một phó phòng Ðánh Giá và Thẩm Ðịnh Công Trình Xử Lý Môi Trường của Tổng Cục Môi Trường cũng kỷ luật khiển trách, cảnh cáo và chuyển công tác. Các quyết định kỷ luật có hiệu lực từ ngày 24 Tháng Giêng.

Ông Hà cho biết thêm, các cán bộ trên bị kỷ luật là do “thiếu năng lực và ý thức trách nhiệm để xảy ra vụ Formosa xả thải, gây hậu quả nghiêm trọng.”

Trước đó, trong Tháng Tư năm 2016, cá biển đồng loạt chết bất thường tại 4 tỉnh Bắc Trung Bộ. Theo Bộ Tài Nguyên-Môi Trường, sau khi thảm họa ô nhiễm biển miền Trung xảy ra, liên ngành và các địa phương đã xác định nguyên nhân, thủ phạm từ Formosa. Lãnh đạo Formosa sau đó đã thừa nhận xả thải, xin lỗi người dân Việt Nam, đồng thời đền bù $500 triệu.